Infolinia serwisowa 24 h/dobę · +48 452 699 701
Polisa OC do 1 mln zł w każdej umowie · TUiR WARTA
biuro@hesp.pl · English · Français

Interwencja HESP

Legionella w jacuzzi, niecce z hydromasażem i natryskach

Legionella namnaża się tam, gdzie woda jest ciepła, stoi albo tworzy aerozol — czyli dokładnie w jacuzzi i w natryskach. Usuwamy ją z całej instalacji, nie tylko z wody w niecce. Sprawę kończymy badaniem kontrolnym we właściwym terminie.

  • 48 hprzyjazd od zgłoszenia, w całej Polsce
  • 2 900 złpakiet podstawowy netto, badanie kontrolne w cenie
Sprawozdanie z badańNiecka z hydromasażem
Badany parametr
Legionella sp.
Wynik
40 jtk/100 ml
Wartość dopuszczalna
0 jtk/100 ml

Woda nie spełnia wymagań

Technolog HESPPierwsze pytanie technologa: czy natryski badano w tym samym terminie? Przy dodatnim wyniku z niecki sprawdzamy też ciepłą wodę.

Co oznacza wynik z Legionellą

Legionella namnaża się w wodzie o temperaturze około 20–45 °C, w wodzie stojącej lub recyrkulowanej i tam, gdzie powstaje aerozol. Niecka z hydromasażem spełnia wszystkie trzy warunki naraz: pracuje w temperaturze 30–40 °C, wzburza wodę i ma dużo materii organicznej, która utrudnia dezynfekcję.

Polskie wymagania są dwa i warto je rozróżniać. W niecce: 0 jtk/100 ml — w zwykłym basenie bada się Legionellę przy temperaturze wody od 30 °C, a w nieckach z aerozolem zawsze, 12 razy w roku. W natryskach: poniżej 100 jtk/100 ml — próbki z instalacji ciepłej wody, z co najmniej 1 na 10 natrysków.

Do zakażenia dochodzi przez wdychanie aerozolu. Najpoważniejsza postać to choroba legionistów, łagodniejsza — gorączka Pontiac. WHO podaje, że 75–80 % zachorowań dotyczy osób po 50. roku życia. W hotelu z gośćmi uzdrowiskowymi i seniorami to konkretny powód, żeby potraktować wynik poważnie.

Wynik dodatni w niecce oznacza, że bakteria zasiedliła instalację: przewody, dysze, filtr, zbiornik wyrównawczy. Wynik w natryskach oznacza problem instalacji ciepłej wody — martwe odcinki, rzadko używane punkty, za niską temperaturę.

Wymagania rozporządzenia MZ (Dz.U. 2022 poz. 1230)
ParametrWoda w niecceWoda z obiegu
Legionella sp. — niecka0 jtk/100 ml0 jtk/100 ml
Legionella sp. — natryski< 100 jtk/100 ml—
Badania w niecce z aerozolem12 razy w roku—

Z naszego raportu: 173 oceny roczne sanepidu za 2025

44 obiekty ze 173 miały w 2025 roku Legionellę w co najmniej jednej próbce

To co czwarty basen hotelowy na wybrzeżu. W samym powiecie kołobrzeskim Legionellę znaleziono w 23 obiektach.

Niecki z hydromasażem to 43 % wszystkich niecek w raporcie, a odpowiadają za połowę przekroczeń i 11 z 19 wyłączeń z użytku.

Przeczytaj raport: 173 baseny hotelowe nad Bałtykiem

Legionella w ocenie rocznejpozostałe obiekty

Co zrobi sanepid i kiedy

Przy natryskach rozporządzenie samo wyznacza terminy kolejnych badań. Przy niecce decyzja o wyłączeniu jest natychmiastowa.

  1. Dzień 0

    Sprawozdanie z laboratorium

    Wynik z laboratorium akredytowanego przez PCA. Od tej chwili biegnie czas — a każda decyzja powinna mieć w dokumentacji datę, godzinę i podpis.

  2. Tego samego dnia

    Decyzja o niecce i komunikat

    Nieckę z hydromasażem wyłącza się z użytkowania razem z atrakcjami wytwarzającymi aerozol. Przy natryskach terminy wyznacza załącznik nr 3: przy wyniku powyżej 1000 jtk/100 ml badanie po tygodniu od czyszczenia i dezynfekcji, potem co 3 miesiące. Rozporządzenie wymaga też komunikatu o jakości wody — na tablicy przy niecce i na stronie internetowej obiektu — z opisem działań i planowanym terminem przywrócenia właściwej jakości wody (§ 7).

  3. Do 3 dni roboczych

    Wynik do inspektora

    Zarządzający przekazuje wynik państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu razem z opisem działań naprawczych (§ 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia). Pismo bez opisu działań to pismo niekompletne.

  4. Po kontroli

    Decyzja inspektora

    PPIS może nakazać decyzją usunięcie uchybień w wyznaczonym terminie (art. 27 ust. 1 ustawy o PIS), a przy bezpośrednim zagrożeniu zdrowia — wyłączyć nieckę ze skutkiem natychmiastowym (art. 27 ust. 2). Koszt badań inspekcji, które potwierdziły naruszenie, ponosi obiekt (art. 36).

  5. Do 31 marca

    Ocena roczna

    Przekroczenie, decyzja i sposób reakcji trafiają do zbiorczej oceny rocznej (§ 4). Ten dokument jest jawny — na podstawie takich ocen opracowaliśmy raport z ocen sanepidu.

Dlaczego szok 50 mg/l nie wystarcza

Brytyjskie wytyczne HSG282 zalecają przy wyniku powyżej 1000 jtk/l chlorowanie szokowe obiegu 50 mg/l przez godzinę, ale razem z opróżnieniem, czyszczeniem i dezynfekcją całej instalacji. Sam szok to za mało — i jest na to dowód.

Cooper i Hanlon (2010) poddali biofilm Legionella pneumophila dokładnie takiej dawce: 50 mg/l chloru przez godzinę. Zaraz po zabiegu nie wyhodowano bakterii, ale w kolejnych dniach kolonie pojawiały się ponownie, a biofilmy jedno- i dwumiesięczne przetrwały i rosły dalej.

Do tego dochodzi pułapka terminu. Według HSE próbki pobrane zaraz po dezynfekcji mogą dawać wynik fałszywie ujemny — dlatego próbkę kontrolną z instalacji ciepłej wody pobiera się 2–7 dni po ponownym napełnieniu. Obiekt, który bada wodę w dniu chlorowania, dostaje czysty wynik, a bakteria wraca.

Pompa i filtr jacuzziNieckaPunkt poboru próbkiRynna / skimmerZbiornik wyrównawczy4Dolewka wody świeżejPompaFiltr3UV / węgielWymiennikPomiar i dozowanieNatryski5JacuzziDysze i przewody1Kanały powietrza2
  1. 1

    Dysze i przewody hydromasażu

    Ciepła woda stoi w nich między cyklami. Dezynfekujemy je środkiem rozbijającym biofilm przy włączonych pompach i dmuchawach.

  2. 2

    Kanały powietrza

    HSG282 wymaga, żeby były dostępne do czyszczenia i dezynfekowane co kwartał. Wilgotne i ciepłe — idealne dla biofilmu.

  3. 3

    Filtr jacuzzi

    Przy Legionelli CDC zaleca zawsze wymianę złoża lub wkładów. Oceniamy stan i wyceniamy wymianę od razu.

  4. 4

    Zbiornik wyrównawczy

    Opróżnienie, czyszczenie linii wody i spodu pokrywy, dezynfekcja. Przelewy, kosze i kratki — roztworem o wysokim stężeniu chloru.

  5. 5

    Natryski i ciepła woda

    Dezynfekcja termiczna albo chemiczna, płukanie rzadko używanych punktów, odkamienienie słuchawek. Zalecenia dla instalacji: co najmniej 55 °C w punkcie poboru i 60 °C na wyjściu z podgrzewacza.

Interwencja HESP krok po kroku

  1. Ten sam dzień

    Rozmowa z technologiem

    Ustalamy, czy dodatnia jest niecka, natryski czy oba punkty. Mówimy też, co obsługa ma zrobić do naszego przyjazdu: wyłączyć hydromasaż, nie spuszczać wody przed oględzinami.

  2. Do 48 h

    Diagnostyka obiegu

    Filtr, zbiornik wyrównawczy, przewody i dysze, temperatury, martwe odcinki, rejestr wymian wody i płukań.

  3. W trakcie wizyty

    Dezynfekcja szokowa instalacji

    Cały obieg ze zbiornikiem wyrównawczym, dyszami i kanałami powietrza — według HSG282 i CDC, z opróżnieniem i czyszczeniem niecki.

  4. W trakcie wizyty

    Płukanie złoża

    Płukanie i ocena złoża. Przy Legionelli zwykle zalecamy wymianę — wycenę dostajesz od razu.

  5. 2–7 dni później

    Badanie kontrolne

    Próbkę pobiera akredytowane laboratorium we właściwym terminie, nie w dniu dezynfekcji.

  6. Po wyniku

    Raport HESP z planem

    Raport HESP: co znaleźliśmy, co zrobiliśmy i co trzeba zmienić w eksploatacji: wymiany wody, płukania, dezynfekcja kanałów powietrza.

Zgłoś wynik. Oddzwonimy z planem.

Wystarczy nazwa obiektu i telefon. Jeśli masz sprawozdanie, dołącz je. Technolog przeczyta wszystkie wiersze, a nie tylko ten z przekroczeniem. Potem zadzwoni z konkretną propozycją terminu.

  • Sprawozdanie: PDF albo zdjęcie każdej strony
  • Ostatnie wpisy z rejestru pomiarów
  • Data ostatniego płukania filtra

Pilne? Infolinia całodobowa: 452 699 701

PDF albo zdjęcia, do 3 plików po 10 MB

Pytania kierowników technicznych

Czy po wyniku z Legionellą trzeba zamknąć jacuzzi?

Tak. W niecce z aerozolem wymaganie to 0 jtk/100 ml, więc każdy dodatni wynik jest przekroczeniem. Wyłącza się nieckę i atrakcje wytwarzające aerozol, a decyzję zapisuje się w dokumentacji z datą i godziną.

Jakie są normy Legionelli w basenie i w natryskach?

W niecce 0 jtk/100 ml (w zwykłym basenie bada się ją przy temperaturze wody od 30 °C, w nieckach z aerozolem zawsze). W natryskach poniżej 100 jtk/100 ml; próbki pobiera się z co najmniej 1 na 10 natrysków. Dla ciepłej wody użytkowej osobne przepisy o wodzie do spożycia wymagają wartości poniżej 1000 jtk/l.

Jak pozbyć się Legionelli z instalacji?

Połączeniem dezynfekcji i usunięcia biofilmu: chlorowanie szokowe całego obiegu, opróżnienie i czyszczenie niecki oraz zbiornika wyrównawczego, dezynfekcja dysz i kanałów powietrza, wymiana złoża lub wkładów filtra. W natryskach — dezynfekcja termiczna albo chemiczna i płukanie wszystkich punktów.

Czy dezynfekcja termiczna wystarczy?

W instalacji ciepłej wody bywa skuteczna, jeśli każdy punkt osiągnie temperaturę dezynfekcji. HSE opisuje ją jako podgrzanie zasobnika na co najmniej godzinę i przepłukanie każdego punktu tak, by temperatura nie spadła poniżej 60 °C. Nie działa tam, gdzie część instalacji nie osiąga tej temperatury — wtedy stosuje się dezynfekcję chemiczną.

Kiedy powtórzyć badanie po dezynfekcji?

Nie w dniu dezynfekcji. HSE zaleca próbki 2–7 dni po ponownym napełnieniu, bo wcześniej wynik może być fałszywie ujemny. Dla natrysków rozporządzenie wyznacza terminy wprost: przy wysokim skażeniu badanie po tygodniu od czyszczenia i dezynfekcji, potem co 3 miesiące.

Skąd Legionella w hotelowym jacuzzi?

Z połączenia ciepłej wody, aerozolu, przerw w pracy i biofilmu w przewodach. Typowe przyczyny to zbyt rzadka wymiana wody, niedezynfekowane kanały powietrza, filtr bez wymiany złoża i martwe odcinki instalacji.

Jak często wymieniać wodę w jacuzzi hotelowym?

HSG282 zaleca wymianę całej wody, gdy liczba kąpiących się od ostatniej wymiany osiągnie stukrotność objętości niecki w metrach sześciennych, a przy działalności komercyjnej — co najmniej raz w tygodniu.

Zadzwoń 452 699 701Zgłoś wynik